a. Tính điện trở tương đương của đoạn mạch.
Lời giải:
Tóm tắt
Bài 5.2 trang 13 SBT Vật lí 9: Cho mạch điện có sơ đồ hình 5.2, trong đó R1=5Ω, R2=10Ω, ampe kế A1 chỉ 0,6A
a. Tính hiệu điện thế giữa hai đầu AB của đoạn mạch.
Lời giải:
a. Do hai điện trở mắc song song với nhau nên hiệu điện thế giữa hai đầu AB của đoạn mạch bằng hiệu điện thế giữa mỗi đầu đoạn mạch rẽ.
=> Hiệu điện thế giữa hai đầu AB của đoạn mạch là:
UAB=I1.R1=0,6.5=3V
Bài 5.3 trang 13 SBT Vật lí 9: Cho mạch điện có sơ đồ hình 5.3, trong đó R1=20Ω, R2=30Ω, ampe kế chỉ 1,2A. Tính số chỉ của các ampe kế A1 và A2.
Phương pháp giải:
+ Sử dụng biểu thức tính điện trở tương đương của mạch gồm các điện trở mắc song song: Rtđ=R1R2R1+R2
+ Đoạn mạch song song: U=U1=U2
+ Sử dụng biểu thức: I=UR
Lời giải:
Ta có: R1//R2
=> Điện trở tương đương của toàn mạch là:
RAB=R1R2R1+R2 = 20.3020+30=12Ω
UAB=I.RAB=1,2.12=14,4V
+ Do điện trở R1 mắc song song với R2 nên ta có:
UAB=U1=U2
+ Số chỉ của ampe kế 1 là:
I1=U1R1=UABR1=14,420=0,72A
+ Số chỉ của ampe kế 2 là:
I2=U2R1=UABR2=14,430=0,48A
Bài 5.4 trang 13 SBT Vật lí 9: Cho hai điện trở, R1=15Ω chịu được dòng điện có cường độ tối đa 2A và R2=10Ω chịu được dòng điện có cường độ tối đa 1A. Hiệu điện thế tối đa có thể đặt vào hai đầu đoạn mạch gồm R1 và R2 mắc song song là:
A. 40V B. 10V C. 30V D. 25V
Phương pháp giải:
Sử dụng biểu thức: U=I.R
Lời giải:
Ta có:
Hiệu điện thế tối đa đặt vào hai đầu điện trở R1 là:
U1max=I1max.R1=2.15=30V
Hiệu điện thế tối đa đặt vào hai đầu điện trở R2 là:
U2=I2max.R2=1.10=10V
Vì R1 song song R2 nên hiệu điện thế giữa hai đầu các điện trở bằng nhau: U=U1=U2=10V.
Vì vậy hiệu điện thế tối đa có thể đặt vào hai đầu đoạn mạch là: U1max=U2max=10V
Lưu ý: Nhiều bạn nhầm lẫn là dùng Umax là U lớn nhất ( tức là dùng U1max=30V như vậy là không chính xác do nếu dùng Umạch=30V thì khi đó R2 có hiệu điện thế vượt quá mức sẽ bị hỏng luôn, còn nếu dùng Umạch=10V thì R2 hoạt động đúng định mức R1 có hiệu điện thế nhỏ hơn định mức nên vẫn hoạt động mà không bị hỏng.
Chọn đáp án: B
Bài 5.5 trang 14 SBT Vật lí 9: Cho mạch điện có sơ đồ như hình 5.4, vôn kế chỉ 36V, ampe kế chỉ 3A, R1=30Ω.
Lời giải:
Bài 5.6 trang 14 SBT Vật lí 9: Ba điện trở R1=10Ω, R2=R3=20Ω được mắc song song với nhau vào hiệu điện thế 12V.
a. Tính điện trở tương đương của đoạn mạch.
Lời giải:
a.
Ta có: R1//R2//R3
Ta suy ra, điện trở tương đương của toàn mạch:
1Rtd=1R1+1R2+1R3=110+120+120=15⇒Rtd=5Ω
b.
Do R1//R2//R3 nên ta có:
U=U1=U2=U3 và cường độ dòng điện I=I1+I2+I3
+ Cường độ dòng điện chạy qua từng mạch rẽ là:
Bài 5.7 trang 14 SBT Vật lí 9: Hai điện trở R1và R2=4R1 được mắc song song với nhau. Khi tính theo R1 thì điện trở tương đương của đoạn mạch này có kết quả nào dưới đây?
A. 5R1 B. 4R1 C. 0,8R1 D. 1,25R1
Phương pháp giải:
Sử dụng biểu thức tính điện trở tương đương của đoạn mạch gồm các điện trở mắc song song :
Rtđ=R1R2R1+R2
Lời giải:
Mạch gồm R1 // R2
Điện trở tương đương của đoạn mạch là:
Rtđ=R1R2R1+R2 =R1.4R1R1+4R1= 4R1.R15R1=0,8R1
Chọn đáp án C.
Bài 5.8 trang 14 SBT Vật lí 9: Điện trở tương đương của đoạn mạch gồm hai điện trở R1=4Ω và R2=12Ω mắc song song có giá trị nào dưới đây?
A.16Ω B.48Ω C.0,33Ω D.3Ω
Phương pháp giải:
Sử dụng biểu thức tính điện trở tương đương của đoạn mạch gồm các điện trở mắc song song là: Rtđ=R1R2R1+R2
Lời giải:
Ta có: R1//R2
=> Điện trở tương đương của đoạn mạch là:
Rtđ=R1R2R1+R2=4.124+12=3Ω
Chọn đáp án: D
Bài 5.9 trang 14 SBT Vật lí 9: Trong mạch điện có sơ đồ như hình 5.5, hiệu điện thế U và điện trở R1 được giữ không đổi. Hỏi khi giảm dần điện trở R2 thì cường độ I của mạch điện chính sẽ thay đổi như thế nào?