Lý thuyết Địa lí 9 Bài 23: Vùng Bắc Trung Bộ
Bài giảng Địa lí 9 Bài 23: Vùng Bắc Trung Bộ
1. Vị trí địa lí và giới hạn lãnh thổ
- Khái quát chung:
+ Bắc Trung Bộ là dải đất hẹp ngang, kéo dài từ dãy Tam Điệp ở phía Bắc đến dãy Bạch Mã ở phía Nam. Diện tích: 51 513km² chiếm 15% diện tích cả nước.
+ Các tỉnh, thành phố: Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên - Huế.
Dãy núi Tam Điệp
- Vị trí tiếp giáp:
+ Phía Nam: giáp Duyên hải Nam Trung Bộ.
+ Phía Bắc: giáp Trung du và miền núi Bắc bộ và Đồng bằng sông Hồng.
+ Phía Tây: giáp Lào.
+ Phía đông: Biển Đông rộng lớn.
- Ý nghĩa:
+ Bắc Trung Bộ là cầu nối giữa các vùng lãnh thổ phía Bắc và phía Nam đất nước, giữa nước ta với Lào.
+ Là cửa ngõ của các nước láng giềng ra Biển Đông.
+ Dễ dàng trao đổi kinh nghiệm, kĩ thuật với Đồng bằng sông Hồng là vùng có nền kinh tế phát triển năng động của cả nước, văn hóa và khoa học phát triển.
2. Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên
* Đặc điểm:
Thiên nhiên có sự phân hóa giữa phía bắc và phía nam Hoành Sơn, từ tây sang đông:
- Phân hóa bắc - nam:
+ Phía Bắc: là dải Trường Sơn Bắc có tài nguyên rừng và khoáng sản khá giàu có.
+ Phía Nam: là dải Trường Sơn Nam với diện tích rừng ít hơn, khoáng sản nghèo nàn.
- Phân hóa tây - đông: từ tây sang đông tỉnh nào cũng có núi, gò đồi, đồng bằng, biển -> mỗi dạng địa hình mang lại những thế mạnh kinh tế khác nhau cho vùng.
Đồng bằng Thanh Hóa
* Thuận lợi:
- Rừng và khoáng sản phong phú -> phát triển lâm nghiệp và khai thác khoáng sản.
- Địa hình nhiều gò đồi là điều kiện cho phát triển mô - hình nông lâm kết hợp, chăn nuôi gia súc lớn (trâu, bò).
TỈ LỆ ĐẤT LÂM NGHIỆP CÓ RỪNG PHÂN THEO PHÍA BẮC VÀ PHÍA NAM HOÀNH SƠN, NĂM 2017 (%)
- Tài nguyên biển đa dạng với nhiều bãi tôm, cá, các đảo nhỏ, đầm, phá, cửa sông ven biển và thuận lợi cho nghề đánh bắt và nuôi trồng thủy sản nước lợ.
- Vùng có nhiều tài nguyên du lịch thiên nhiên như các hang động, bãi tắm đẹp, các vườn quốc gia,… (Động Phong Nha - Kẻ Bàng, động Thiên đường).
Động Thiên Đường, Quảng Bình
* Khó khăn:
- Khí hậu: thiên tai bão lũ thường xảy ra, gió phơn khô nóng gây hạn hán hàng năm và gây nhiều khó khăn cho sản xuất và đời sống dân cư.
- Nạn cát bay, cát chảy ven biển.
- Sông ngòi: phần lớn ngắn và dốc, thường có lũ vào mùa mưa.
Bắc Trung Bộ là nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của bão
3. Đặc điểm dân cư, xã hội
* Đặc điểm:
- Vùng có 25 dân tộc cùng chung sống.
+ Người Kinh tập trung chủ yếu ở đồng bằng, ven biển.
+ Các dân tộc ít người (Thái, Mường, Bru - Vân Kiều,...) tập trung chủ yếu ở miền núi, gồ đồi phía Tây.
- Mật độ dân số thấp, tỉ lệ dân thành thị thấp.
- Người dân có truyền thống hiếu học, lao động cần cù, dũng cẩm, giàu nghị lực. Vùng có nhiều di tích lịch sử, văn hóa. Cố đô Huế là di sản văn hóa thế giới đã được UNESCO công nhận.
Cố đô Huế - Di sản văn hóa thế giới đã được UNESCO công nhận
- Đời sống dân cư, đặc biệt là vùng cao, biên giới, hải đảo còn gặp nhiều khó khăn.
- Tỉ lệ hộ nghèo hơn cả nước: đời sống dân cư vùng cao, biên giới và hải đảo còn nhiều khó khăn.
MỘT SỐ KHÁC BIỆT TRONG NƠI CƯ TRÚ VÀ HOẠT ĐỘNG KINH TẾ Ở BẮC TRUNG BỘ
* Thuận lợi:
- Lực lượng lao động dồi dào.
- Người dân có truyền thống lao động, cần cù, giàu nghị lực và kinh nghiệm trong đấu tranh với thiên nhiên.
* Khó khăn:
- Mức sống chưa cao.
- Cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất kĩ thuật còn hạn chế.
MỘT SỐ TIÊU CHÍ PHÁT TRIỂN DÂN CƯ, XÃ HỘI Ở BẮC TRUNG BỘ VÀ CẢ NƯỚC, NĂM 2017
Trắc nghiệm Địa lí 9 Bài 23: Vùng Bắc Trung Bộ
Câu hỏi NB
Câu 1. Bắc Trung Bộ không tiếp giáp với
A. Lào.
B. Biển Đông.
C. Đồng bằng sông Hồng.
D. Tây Nguyên.
Câu 2. Phát biểu nào không phải là đặc điểm tự nhiên của Bắc Trung Bộ?
A. Lãnh thổ kéo dài và hẹp ngang.
B. Từ Tây sang Đông các tỉnh trong vùng đều có: núi, gò đồi, đồng bằng, biển và hải đảo.
C. Đồng bằng tập trung ở phía Tây, đồi núi tập trung ở phía Đông.
D. Thiên tai thường xuyên xảy ra gây nhiều khó khăn cho sản xuất và đời sống.
Câu 3. Gió Lào ở Bắc Trung Bộ thực chất là hiện tượng gió
A. phơn.
B. đất biển.
C. mậu dịch.
D. mùa đông bắc.
Câu 4. Ranh giới tự nhiên giữa Bắc Trung Bộ với vùng Đồng bằng sông Hồng là
A. đèo Ngang.
B. dãy núi Bạch Mã.
C. dãy núi Tam Điệp.
D. Sông Mã.
Câu 5. Phân bố dân cư ở Bắc Trung Bộ có đặc điểm là
A. phân hóa rõ rệt theo hướng từ Bắc xuống Nam.
B. phân hóa rõ rệt theo hướng từ Đông sang Tây.
C. dân cư chủ yếu tập trung ở khu vực nông thôn.
D. nguồn lao động dồi dào tập trung ở phía Tây.
Câu 6. Từ Đông sang Tây, Bắc Trung Bộ trải qua các dạng địa hình là
A. bờ biển, vùng đồng bằng hẹp, vùng gò đồi và vùng núi.
B. bờ biển, vùng đất pha cát, vùng gò đồi và vùng cao nguyên.
C. đồng bằng ven biển, đồng bằng pha cát, vùng gò đồi và vùng núi.
D. đồng bằng ven biển, vùng gò đồi, vùng cao nguyên và đồi núi.
Câu hỏi TH
Câu 7. Đặc điểm địa hình vùng Bắc Trung Bộ có ảnh hưởng như thế nào đến khí hậu?
A. Tăng thêm tính chất nhiệt đới ẩm.
B. Mùa đông đến sớm và kết thúc muộn.
C. Mùa đông đến muộn và kết thúc sớm.
D. Khác biệt giữa phía Tây và phía Đông dãy Trường Sơn.
Câu 8. Lũ ở vùng Bắc Trung Bộ thường lên rất nhanh chủ yếu do
A. nhiều con sông lớn, lương mưa lớn quanh năm.
B. sông ngòi ngắn, dốc kết hợp mưa lớn tập trung.
C. vùng đồng bằng có địa hình thấp trũng, khó thoát nước.
D. sông ngòi có dạng lông chim nên nước ở các nhánh sông tập trung nhanh.
Câu 9. Để phòng chống thiên tai ở Bắc Trung Bộ biện pháp quan trọng nhất là
A. xây đê, kè chắn sóng.
B. phòng chống cháy rừng.
C. xây hồ chứa nước để chống khô hạn.
D. bảo vệ phát triển rừng đầu nguồn, trồng rừng ven biển.
Câu 10. Loại khoáng sản có trữ lượng lớn nhất của vùng Bắc Trung Bộ là
A. than nâu
B. dầu khí
C. đá vôi
D. đất sét.
Xem thêm các bài tổng hợp lý thuyết Địa lí lớp 9 đầy đủ, chi tiết khác:
Lý thuyết Bài 24: Vùng Bắc Trung Bộ (tiếp theo)
